Selbstporträt

Het beeldhouwwerk 'Selbstporträt' toont een vervormd busteportret in chocolade. Het gaat om een zelfportret van de kunstenaar; Roth beeldt een veel oudere versie van zichzelf af, compleet met een kaal hoofd, ingevallen wangen, een grote neus en grote oren. Door een zelfportret als oude man te maken, verwijst Roth naar James Joyce's 'Portrait of an Artists as a Young Man', mogelijk in een parodie op dit literair werk.

Het beeldhouwwerk bestaat volledig uit chocolade. Het is één van verschillende chocoladeobjecten die de kunstenaar concipieerde in de periode tussen 1968 en 1971. Het gebruik van voedingsmiddelen is fundamenteel in Roths oeuvre. Hij vervaardigde ook diverse gelijkaardige beelhouwwerken met o.a. suiker en vogelzaad. De eerste chocolade zelfportretten behoorden tot een serie getiteld 'Portrait of the Artist as Birdseed Bust', waarin de kunstenaar zaden aan de chocolade toevoegde en ze wilde laten fungeren als plekken buiten waar de natuur, via dieren en de elementen, en ook de tijd, hun sporen op de sculpturen zouden achterlaten. De kunstenaar vertelt over zijn ontdekking van de schoonheid van rottend voedsel toen hij probeerde 'vuile schilderijen' die hij had getekend te vernietigen door er zure melk over te gieten, om er vervolgens achter te komen dat ze mooier werden. Hij stelt dat hij van dit voorbeeld leerde dat 'kunstwerken zo moeten zijn - ze moeten veranderen zoals de mens zelf, oud worden en sterven.' [Dieter Roth, “Statements,” in Theories and Documents of Contemporary Art, eds. Kristine Stiles and Peter Selz (Berkeley: University of California Press, 2012), 347.] Ontbinding met betrekking tot het zelf is daarom essentieel voor de Chocoladeobjecten.

De 'Selbstporträt'-chocoladesculpturen werden initieel uitgegeven door Rudolf Rieser (Keulen) en later door Björn en Dieter Roth (Basel en Hamburg), in een onbekende oplage. Er werden ook verschillende exemplaren gegoten die waren bestemd voor de 'Selbstturm' (Dobke, nr. 1969.20), een toren met plexiglas panelen die worden ondersteund door chocolade zelfportretten, waar verschillende versies van werden gemaakt. Dit ongenummerde exemplaar van 'Selbstporträt', dat via veiling werd verworven uit de verzameling van de met Dieter Roth bevriende Dr. Gabriele Hartmann (Hamburg), is vermoedelijk een late geut uit de tweede helft van de jaren '80.

chocolade